Kadın Sağlığı Hakkında
Sık Sorulan Sorular

Adet düzensizliği, anormal kanama, kasık ağrısı, vajinal akıntı, kaşıntı, menopoz sonrası kanama veya başka bir jinekolojik yakınma olduğunda değerlendirme gerekebilir. Şikâyet bulunmasa da kişinin yaşı, tıbbi öyküsü ve tarama gereksinimlerine göre koruyucu kadın sağlığı kontrolleri planlanabilir.

Gerekli durumlarda olunabilir. Ancak muayenenin veya planlanan testin amacı zamanlamayı etkileyebilir. Yoğun kanama bazı testlerin değerlendirilmesini güçleştirebildiğinden randevu öncesinde bilgi alınabilir.

Transvajinal ultrasonografi rahim, rahim iç tabakası ve yumurtalıklar başta olmak üzere pelvik yapıların değerlendirilmesinde kullanılabilir. Hangi ultrasonografi yönteminin uygun olduğu kişinin durumuna göre belirlenir.

Adet aralıklarında belirgin değişiklik, uzun süre adet görememe, sık kanama, aşırı kanama veya kişinin önceki adet düzeninden farklılaşma olduğunda değerlendirme gerekebilir.

Hayır. Hormonal nedenlerin yanı sıra gebelik, kilo değişiklikleri, bazı ilaçlar, rahim ve yumurtalıklarla ilişkili durumlar ve farklı sağlık sorunları adet düzenini etkileyebilir.

Hayır. Adet veya yumurtlama düzensizliklerinin yanında androjen fazlalığına ilişkin bulgular ve yumurtalıklarla ilişkili bazı özellikler görülebilir. Bulgular her kişide aynı değildir.

Evet. PCOS yumurtlama düzenini etkileyerek gebeliği zorlaştırabilir ancak PCOS tanısı infertilite anlamına gelmez. Gebelik planlayan kişilerde değerlendirme bireysel olarak yapılır.

Hayır. Yumurtalık kistlerinin farklı türleri vardır ve özellikle üreme çağında bazı kistler adet döngüsüyle ilişkili olabilir. Kistin görünümü, büyüklüğü, kişinin yaşı ve belirtileri takip veya tedavi kararını etkiler.

Her yumurtalık kisti ameliyat gerektirmez. Ultrasonografi özellikleri, büyüklük, devamlılık, belirtiler ve kişinin yaşı gibi faktörler birlikte değerlendirilir.

Endometriozis, rahmin iç tabakasına benzer dokunun rahim dışında bulunmasıyla ilişkili kronik bir hastalıktır. Ağrılı adet, pelvik ağrı, cinsel ilişki sırasında ağrı veya gebelikle ilgili güçlüklerle ilişkili olabilir.

Menopoz, yumurtalık fonksiyonlarının yaşla birlikte değişmesi sonucunda adetlerin kalıcı olarak sona erdiği doğal yaşam dönemidir. Menopoz tanımı, başka bir neden olmaksızın 12 ay boyunca adet görülmemesiyle ilişkilidir.

Perimenopoz, menopozdan önce başlayan ve hormonal değişimlerin belirginleşebildiği geçiş dönemidir. Adet düzeninde değişiklikler, sıcak basmaları ve uyku sorunları gibi belirtiler görülebilir.

Hayır. Hormon tedavisi kararı belirtiler, yaş, menopozdan itibaren geçen süre, kişisel ve ailevi tıbbi öykü ile olası riskler değerlendirilerek bireysel olarak verilmelidir.

Menopoz sonrası vajinal kanama değerlendirilmesi gereken bir bulgudur. Kanamanın birçok farklı nedeni bulunabilir ve nedenin belirlenmesi gerekir.

İdrar kaçırmanın stres tipi, sıkışma tipi ve karma tip gibi farklı biçimleri bulunur. Gebelik ve doğum öyküsü, yaş, pelvik taban yapısı ve farklı sağlık durumları etkili olabilir.

Sık görülmesi bunun değerlendirilmesi gerekmeyen bir durum olduğu anlamına gelmez. Öksürme, hapşırma, gülme veya egzersiz sırasında kaçırma stres tipi üriner inkontinansla ilişkili olabilir.

İdrar kaçırmanın türüne ve nedenine göre yaşam tarzı düzenlemeleri, pelvik taban yaklaşımları, ilaçlar veya bazı durumlarda cerrahi seçenekler değerlendirilebilir.

Labioplasti, vulvadaki iç dudakların yapısına yönelik cerrahi bir işlemdir. Anatomik farklılık tek başına ameliyat gerekliliği anlamına gelmez.

Evet. Labiaların şekli, büyüklüğü, rengi ve simetrisi kişiler arasında doğal olarak farklılık gösterebilir.

Hayır. Labioplasti iç dudaklara yönelikken vajinoplasti vajinal dokulara yönelik farklı bir cerrahi işlemdir.

Hayır. Vajinal doğum yapmış olmak tek başına vajinoplasti gerekliliği anlamına gelmez. Kişinin şikâyetleri ve muayene bulguları değerlendirilmelidir.

PRP, kişinin kendi kanından hazırlanan trombositten zengin plazmanın kullanıldığı bir uygulamadır. Vajinal veya vulvar bölgeye yönelik kullanımının uygunluğu kişinin başvuru nedeni ve jinekolojik değerlendirme sonucunda ele alınmalıdır.

Laparoskopi, karın bölgesinde küçük kesilerden yerleştirilen kamera ve cerrahi aletlerle gerçekleştirilen kapalı cerrahi yöntemidir.

Hayır. Hastalığın türü, ameliyatın kapsamı, önceki ameliyatlar ve kişinin tıbbi durumu hangi cerrahi yaklaşımın uygun olduğunu etkileyebilir.

Histerektomi rahmin cerrahi olarak çıkarılmasıdır. Ameliyatın kapsamı ve uygulanma yöntemi kişinin hastalığına ve klinik durumuna göre değişebilir.

Hayır. Uygun hastalarda yalnızca miyomların çıkarıldığı miyomektomi gibi rahim koruyucu cerrahi seçenekler değerlendirilebilir. Cerrahi yaklaşım kişinin durumuna göre belirlenir.

Pap smear, rahim ağzından alınan hücrelerin incelenmesiyle serviksteki hücresel değişikliklerin taranmasına yardımcı olan bir testtir. HPV testiyle aynı test değildir.

Hayır. HPV testi yüksek riskli HPV tiplerinin varlığını araştırırken Pap smear rahim ağzındaki hücresel değişiklikleri değerlendirir. Tarama yaklaşımına göre bu testlerden biri veya her ikisi kullanılabilir.

Hayır. HPV pozitifliği tek başına rahim ağzı kanseri tanısı anlamına gelmez. Sonucun HPV tipi, tarama sonuçları ve gerekli olduğunda ileri değerlendirmelerle birlikte ele alınması gerekir.

Birçok HPV enfeksiyonu bağışıklık sistemi tarafından zaman içinde baskılanabilir veya temizlenebilir. Özellikle yüksek riskli HPV enfeksiyonlarının kalıcı olması durumunda düzenli takip önemlidir.

Aşı, rahim ağzı kanseri taramasının yerini almaz. Aşılanmış kişilerde de yaşa ve kişisel sağlık durumuna uygun tarama programının sürdürülmesi gerekir.

Miyomlar rahmin kas dokusundan gelişen, çoğunlukla iyi huylu oluşumlardır. Boyutları, sayıları ve rahimdeki yerleşimleri farklı olabilir.

Hayır. Tedavi kararı yalnızca miyomun varlığına göre verilmez. Şikâyetler, miyomun büyüklüğü ve yerleşimi, kişinin yaşı ve gebelik planı gibi faktörler birlikte değerlendirilir.

Her miyom gebeliği etkilemez. Rahim iç boşluğuyla ilişkisi, büyüklüğü ve yerleşimi önemlidir. Gebelik planlayan kişilerde değerlendirme buna göre yapılır.

Endometrial polipler rahmin iç tabakasından gelişen doku oluşumlarıdır. Ara kanama, düzensiz kanama veya menopoz sonrası kanama gibi belirtilerle fark edilebilir; bazı kişilerde ise belirti vermeyebilir.

Adenomyozis, rahmin iç tabakasına benzer dokunun rahim kas tabakası içinde bulunmasıyla ilişkili bir durumdur. Ağrılı adet, yoğun kanama veya pelvik ağrı gibi yakınmalarla ilişkili olabilir.

Ara kanamanın birçok farklı nedeni olabilir. Tekrarlayan, açıklanamayan veya menopoz sonrasında ortaya çıkan kanamalarda nedenin değerlendirilmesi önemlidir.

Değerlendirmenin zamanlaması kişinin yaşı, tıbbi öyküsü, adet düzeni ve bilinen risk faktörlerine göre değişebilir. Bazı durumlarda bekleme süresinden bağımsız olarak daha erken değerlendirme gerekebilir.

Hayır. Gebeliğin oluşmasını etkileyen nedenler kadınla, erkekle, her ikisiyle ilişkili olabilir veya yapılan değerlendirmelere rağmen belirgin bir neden saptanamayabilir.

Hayır. IVF belirli durumlarda değerlendirilen yardımcı üreme yöntemlerinden biridir. Hangi yaklaşımın uygun olduğu çiftin değerlendirilmesi sonucunda belirlenir.

Rahim içi araçlar uzun süreli ve geri dönüşümlü doğum kontrol yöntemlerindendir. Bakırlı ve hormon içeren farklı rahim içi araç seçenekleri bulunmaktadır.

İşlem sırasında hissedilen rahatsızlık kişiden kişiye değişebilir. Bazı kişiler hafif kramp hissederken bazı kişilerde daha belirgin ağrı oluşabilir.

Rahim içi araç geri dönüşümlü bir doğum kontrol yöntemidir. Çıkarılmasının ardından doğurganlık yeniden başlayabilir.

Herkes için tek bir “en iyi” yöntem yoktur. Yaş, sağlık durumu, kullanılan ilaçlar, gebelik planı, adet özellikleri ve kişinin tercihleri yöntem seçiminde önemlidir.

Hayır. Hormonal doğum kontrol yöntemlerinin uygunluğu kişinin sağlık öyküsüne ve risk faktörlerine göre değerlendirilmelidir.

Vajinismus, vajinal penetrasyon girişiminde istemsiz kasılma, korku, kaçınma veya ağrı gibi belirtilerle ilişkili olabilen bir durumdur. Değerlendirmede fiziksel ve psikolojik etkenlerin birlikte ele alınması önemlidir.

Hayır. Vajinismus yalnızca vajinanın fiziksel olarak dar olmasıyla açıklanan bir durum değildir.

Vulvodini, vulva bölgesinde belirgin başka bir nedenle açıklanamayan ve devam eden ağrı veya rahatsızlıkla karakterize bir durumdur. Yanma, batma veya hassasiyet şeklinde tarif edilebilir.

Kürtaj, gebeliğin sonlandırılması veya belirli tıbbi durumlarda rahim içerisindeki dokunun alınması amacıyla kullanılan işlemleri ifade edebilir. İşlemin yöntemi ve uygunluğu gebelik haftası, tıbbi durum ve değerlendirme sonucunda belirlenir.

Vakum aspirasyon, rahim içeriğinin kontrollü vakum sistemi kullanılarak boşaltılmasına dayanan bir yöntemdir.

İşlem sonrasında adet döngüsünün yeniden başlaması kişiden kişiye değişebilir. Beklenmeyen veya uzun süren kanama, şiddetli ağrı, ateş ya da başka bir olağan dışı belirti olması durumunda değerlendirme gerekir.

Rahim iç tabakasından doku örneği alınması; anormal kanamanın veya endometriumla ilişkili bazı durumların değerlendirilmesi amacıyla gerekebilir.

Histeroskopi, ince optik bir sistem aracılığıyla rahim iç boşluğunun doğrudan görüntülenmesini sağlayan bir yöntemdir. Bazı rahim içi problemlerin tanı ve tedavisinde kullanılabilir.